Czasownik modalny “dürfen“

Czasownik modalny “dürfen“ to jeden z podstawowych czasowników, które poznajesz już na samym początku nauki, czyli na poziomie A 1.

Jak każdy czasownik modalny odmienia się nieregularnie tylko w liczbie pojedynczej.

Zdania z czasownikiem dürfen jako czasownikiem posiłkowym tworzymy podobnie, jak w przypadku czasownika können, sollen czy mögen, z innym czasownikiem głównym.

Główny czasownik znajduje się zawsze na końcu zdania pojedynczego w formie bezokolicznika, czyli w nieodmienionej formie.

Czasownik modalny ”dürfen” – ZNACZENIE

Czasownik dürfen oznacza móc podobnie jak czasownik können. Jednak nie chodzi tutaj o umiejętność czy możliwość, lecz o pozwolenie.

dürfen oznacza móc. Jest on więc na pierwszy rzut oka podobny do czasownika können, który również oznacza móc.

Ich darf czy Ich kann

Czasownik modalny ”dürfen“ - Odmiana w liczbie pojedynczej - czasnaniemiecki.pl
Odmiana czasownika ”dürfen“ – Darf ich? – Mogę? – czasnaniemiecki.pl

Jeżeli chcesz przetłumaczyć na język niemiecki zdanie Mogę iść na spacer, możesz powiedzieć:

Ich kann spazieren gehen. – Mogę iść na spacer.

lub

Ich darf spazieren gehen. – Mogę iść na spacer.

Jednak te dwa zdania nie mają identycznego znaczenia. Ich kann oznacza Mogę, (mam taką możliwość), natomiast Ich darf oznacza Wolno mi (Mogę, ponieważ dostałam pozwolenie).

Ich darf Auto fahren. – Mogę jeździć autem. (Wolno mi, ponieważ mam prawo jazdy)

Ich kann Auto fahren. – Mogę jeździć autem. (Potrafię, umiem jeździć)

Czasownik dürfen oznacza pozwolenie, natomiast czasownik modalny können oznacza w tym przypadku umiejętność.

Man darf nicht czy Man soll nicht

Czasownik modalny dürfen z przeczeniem nicht oznacza zakaz. Podobnie jak czasownik modalny sollen.

Innymi przeczeniami mogą być również kein, keine w odpowiednim przypadku. Używanie tego przeczenia wymaga jednak znajomości rodzaju rzeczowników niemieckich. To trudniejsze przeczenie. Możesz o nim przeczytać w kolejnych wpisach.

Przeczenie w formie zakazu z czasownikiem sollen oznacza raczej zalecenie, jak powinno się zachować, czego nie powinieneś robić. Z szacunku dla innych. To forma wyrażająca zakaz w sposób łagodniejszy.

Natomiast w przypadku czasownika modalnego dürfen z przeczeniem nicht to zakaz stanowczy. Związany jest on często z przepisami prawa. Przykładem są przepisy, które znajdziesz w kodeksie drogowym, czyli Prawie o ruchu drogowym.

PRZYKŁADY ZDAŃ Z CZASOWNIKIEM dürfen.

Hier darf man nicht parken. – Nie wolno tutaj parkować. (Zakaz parkowania)

Hier darf man nicht Rad fahren. – Nie wolno tutaj jeździć na rowerze. (Zakaz jazdy na rowerze, np. na chodniku)

PRZYKŁADY ZDAŃ Z CZASOWNIKIEM sollen.

Man soll hier nicht parken. – Nie powinno się tutaj tutaj parkować. (Zalecenie. Nie ma odpowiedniego znaku drogowego, ale parkowanie jest zakazane.)

Man soll hier nicht schnell Rad fahren. – Nie powinno się tutaj jeździć szybko na rowerze. (Zalecenie np. w miejscu, w którym bawią się dzieci. Nie ma konkretnego zakazu, ale jest takie zalecenie).

Jak widzisz jest wyraźna różnica w znaczeniu czasownika dürfen oraz sollen. Pierwszy z nich oznacza zakaz, natomiast drugi z nich to zalecenie.

Przeczenie nicht z czasownikiem dürfen

Czasownik modalny ”dürfen“ - Man darf nicht - Nie wolno - czasnaniemiecki.pl

Przeczenie nicht występuje przed czasownikiem (nicht fernsehen, nicht fotografieren, nicht rauchen).

Ich darf nicht fotografieren. – Nie wolno mi robić zdjęć.

Ich darf nicht fernsehen. – Nie wolno mi oglądać telewizji.

Ich darf nicht rauchen. – Nie wolno mi palić papierosów.

Odmiana czasownika modalnego “dürfen” – Ich darf nicht – Przykłady – czasnaniemiecki.pl

Przeczenie nicht znajdziesz również przed zwrotem z rzeczownikiem lub rzeczownikiem z przyimkiem (nicht im Internet surfen, nicht Fußball spielen, nicht Rad fahren, nicht in den Zoo gehen, nicht ins Ausland fahren, nicht bei Freunden übernachten, nicht auf die Party gehen)

Sie darf nicht im Internet surfen. – Nie wolno jej korzystać z Internetu.

Sie darf nicht Fußball spielen. – Ona nie może grać w piłkę nożną.

Er darf nicht Rad fahren. – Nie wolno mu jeździć na rowerze.

Er darf nicht in den Zoo gehen. – Nie wolno mu iść do zoo.

Sie darf nicht ins Ausland fahren. – Ona nie może wyjechać za granicę.

Sie darf nicht bei Freunden übernachten. – Nie wolno jej nocować u przyjaciół.

Er darf nicht auf die Party gehen. – Nie wolno mu iść na imprezę.

Czasownik modalny ”dürfen“ – Sie darf nicht – Przykłady – czasnaniemiecki.pl

Przeczenie nicht występuje również przed przysłówkiem (nicht laut sprechen, nicht lange fernsehen, nicht laut Musik hören).

Ich darf nicht laut sprechen. – Nie mogę głośno mówić.

Ich darf nicht lange fernsehen. – Nie wolno mi długo oglądać telewizji.

Ich darf nicht laut Musik hören. – Nie wolno mi głośno słuchać muzyki.

Czasownik modalny ”dürfen“ – Ich darf nicht – Przykłady – czasnaniemiecki.pl

Ćwiczenia z czasownikiem dürfen oraz przeczeniem nicht.

ZADANIE 1. Anna opowiada, czego jej nie wolno robić.

Każde zdanie zaczyna od formy Ich darf nicht – Nie wolno mi.

Wysłuchaj nagrania i spróbuj powtórzyć każde zdanie.

Najpierw usłyszysz wszystkie poniższe wyrażenia. Spróbuj powtórzyć każde z nich. Następnie wysłuchaj zdań zaczynających się od formy Ich darf nicht i powtórz je w przerwach.

(fernsehen – oglądać telewizję, laut Musik hören – słuchać głośnej muzyki, im Internet surfen – korzystać z internetu, Rad fahren – jeździć na rowerze, in den Zoo gehen, bei Freunden übernachten – nocować u przyjaciół, auf die Party gehen – iść na imprezę, ins Ausland fahren – wyjechać za granicę)

Czasownik modalny ”dürfen” – Zadanie 1 – czasnaniemiecki.pl

Czasownik modalny ”dürfen” z zaimkiem man

W każdym zdaniu występuje zaimek nieokreślony man. Zapisujemy go małą literą z jedną literą ”n” na końcu. (Mann – oznacza ”mężczyzna”, natomiast man to zaimek nieokreślony) 🙂

Zaimek man łączy się zawsze z czasownikiem w liczbie pojedynczej w 3 osobie. Często tłumaczony jest na język polski jako się.

Jest to forma nieokreślona, nie skierowana do konkretnej osoby, tylko do wszystkich. Znaczenie czasownika tłumaczymy na język polski również w formie nieosobowej (Nie wolno. Nie trzeba. Nie można.)

PRZYKŁADY ZDAŃ Z CZASOWNIKIEM dürfen oraz zaimkiem man.

Man darf hier nicht rauchen. – Nie wolno tutaj palić papierosów.

Man darf hier nicht fotografieren. – Nie wolno tutaj robić zdjęć.

Ćwiczenia z czasownikiem dürfen oraz zaimkiem man.

ZADANIE 2. Utwórz kilka zdań z czasownikiem dürfen oraz zaimkiem nieosobowym man.

W nawiasie znajdziesz słownictwo, które możesz użyć w zdaniach.

Spacerując po parku możesz znaleźć kilka tabliczek z różnymi zakazami, jak na przykład: Zakaz parkowania, jazdy na rowerze, grania w piłkę nożną.

Wszystkie zakazy można wyrazić zaczynając od formy Man darf nicht.

Opowiedz, czego nie można robić w parku. W nawiasie znajdziesz potrzebne wyrażenia.

(parken – parkować, Rad fahren – jeździć na rowerze, Fußball spielen – grać w piłkę nożną, picknicken – urządzać piknik, grillen – grillować, zelten – rozbijać namiot, baden – kąpać się)

PRZYKŁADOWE ZDANIA:

  • Man darf nicht parken. – Nie wolno parkować.
  • Man darf nicht Fußball spielen. – Nie wolno grać w piłkę nożną.
  • Man darf nicht Rad fahren. – Nie wolno jeździć na rowerze.
  • Man darf nicht picknicken. – Nie wolno urządzać pikniku.
  • Man darf nicht zelten. – Nie wolno rozbijać namiotu.
  • Man darf nicht baden. – Nie wolno się kąpać.

Wysłuchaj nagrania i odpowiedz na pytanie:

Was darf man im Park nicht machen? – Czego nie wolno robić w parku?

  • W odpowiedzi użyj zwrotu, który usłyszysz (np. parken).
  • Zacznij każde zdanie od formy Man darf nicht – Nie wolno. (np. Man darf nicht parken.)
  • Po przerwie usłyszysz pełną odpowiedź.

Warto powtarzać usłyszane zdania głośno i wyraźnie. W ten sposób szybciej nauczysz się nowych zwrotów.

Czasownik modalny ”dürfen“ – Zadanie 2 – czasnaniemiecki.pl

Czasownik modalny dürfen – ODMIANA w liczbie pojedynczej

Ich darf – Mogę, wolno mi

Czasownik modalny dürfen odmieniamy nieregularnie w liczbie pojedynczej.

Jak widzisz w powyższych zdaniach, w pierwszej osobie liczby pojedynczej nie ma żadnej końcówki. Ponadto zmienił się całkowicie temat czasownika.

Odmiany czasownika modalnego musisz się więc nauczyć na pamięć.

Na końcu każdego zdania znajduje się bezokolicznik czasownika głównego w nieodmienionej formie (fernsehen, gehen, hören, haben, surfen).

ZDANIA Z CZASOWNIKIEM dürfen w 1 osobie liczby pojedynczej (Ich darf)

Ich darf lange fernsehen. – Wolno mi długo oglądać telewizję.

Ich darf spät ins Bett gehen. – Mogę późno kłaść się spać.

Sie darf – Ona może, wolno jej

W pierwszej i trzeciej osobie liczby pojedynczej czasownik modalny dürfen ma identyczną formę darf.

Opowiadając, co może robić lub mieć Twoja koleżanka, powiesz:

  • Sie darf – Ona może

Mówiąc o koledze użyjesz zaimka er.

  • Er darf – On może

ZDANIA Z CZASOWNIKIEM dürfen w 3 osobie liczby pojedynczej (Er darf / Sie darf).

Sie darf ein Piercing haben. – Może mieć kolczyk.

Er darf auf die Party gehen. – On może iść na imprezę.

Er darf ins Konzert gehen. – On może iść na koncert.

Czasownik modalny ”dürfen“ – Er darf – Przykłady – czasnaniemiecki.pl

ZADANIE 3. Monika ma wyrozumiałych rodziców.

Odpowiedz na pytanie:

Was darf Monika machen? – Co może robić Monika?

Opowiedz, na co jej pozwalają rodzice. Użyj zwrotu, który usłyszysz.

W nawiasie znajdziesz potrzebne słownictwo wraz z tłumaczeniem.

Każdą odpowiedź zacznij od formy Sie darf – Wolno jej.

(lange fernsehen – długo oglądać telewizję, spät ins Bett gehen – późno chodzić spać, laut Musik hören – głośno słuchać muzyki, ein Haustier haben – mieć zwierzątko domowe, ein Piercing haben – mieć kolczyk, ein Tattoo haben – mieć tatuaż, Haare färben – farbować włosy)

PRZYKŁADOWE ZDANIA:

Sie darf lange fernsehen. – Wolno jej długo oglądać telewizję.

Sie darf spät ins Bett gehen. – Może późno kłaść się spać.

Sie darf laut Musik hören. – Wolno jej głośno słuchać muzyki.

Sie darf ein Haustier haben. – Może mieć zwierzątko domowe.

Warto powtarzać na głos wszystkie zdania. W ten sposób lepiej zapamiętasz nowe słowa.

Czasownik modalny ”dürfen“ – Zadanie 3 – czasnaniemiecki.pl

Du darfst – Możesz, wolno Ci

Czasownik modalny ”dürfen“ - Odmiana w liczbie pojedynczej - czasnaniemiecki.pl
Czasownik modalny ”dürfen“ – Darfst du – Wolno Ci – czasnaniemiecki.pl

W drugiej osobie liczby pojedynczej do formy darf dodajemy końcówkę -st, jak w odmianie czasowników regularnych. W ten sposób powstaje forma du darfst (Możesz.)

ZDANIA Z CZASOWNIKIEM dürfen w 2 osobie liczby pojedynczej (Du darfst).

Du darfst auf die Party gehen. – Możesz iść na imprezę.

Du darfst mit Freunden ausgehen. – Możesz wyjść z przyjaciółmi.

Du darfst ins Konzert gehen. – Możesz iść na koncert.

Du darfst in die Stadt fahren. – Możesz pojechać do miasta.

Ćwiczenia z czasownikiem dürfen – Odmiana w liczbie pojedynczej.

ZADANIE 4. Zapytaj koleżankę lub kolegę, co mogą robić, na co pozwalają im rodzice.

W nawiasie znajdziesz wyrażenia, których możesz użyć w pytaniach.

Pytania w języku niemieckim zaczynamy od czasownika.

Każde pytanie zacznij od formy Darfst du?

(auf die Party gehen – iść na imprezę, mit Freunden ausgehen – wyjść z przyjaciółmi, bei Freunden übernachten – nocować u przyjaciół, ein Tattoo haben – mieć tatuaż, Haare färben – farbować włosy, Gelnägel machen – zrobić paznokcie żelowe)

PRZYKŁADOWE PYTANIA:

  • Darfst du bei Freunden übernachten? – Możesz nocować u przyjaciół?

Z rozsypanki utwórz prawidłowe pytania.

  1. machen, Gelnägel, machen, du, darfst, ?
  2. Haare, du, färben, darfst, ?
  3. du, darfst, übernachten, Freunden, bei, ?
  4. ein, haben, Tattoo, darfst, du, ?
  5. auf, gehen, die Party, du, darfst, ?
  6. mit, ausgehen, du, Freunden, darfst, ?

Podobnie jak w zadaniu 1, wysłuchaj teraz wszystkich pytań. Najpierw usłyszysz wyrażenie, a następnie odpowiednie pytanie zaczynające się od formy Darfst du.

Warto głośno powtórzyć każde pytanie. Szczególnie, że forma Darfst du jest trochę trudna do wymówienia. Za dużo spółgłosek obok siebie 🙂

Czasownik modalny ”dürfen” – Zadanie 4 – czasnaniemiecki.pl

ZADANIE 5. Odpowiedz na każde pytanie z zadania 4 twierdząco.

  1. Ich darf

Może Cię również zainteresować.

Czasownik modalny “können“ -  czasnaniemiecki.pl

Czasownik modalny dürfen – ODMIANA w liczbie mnogiej

Czasownik modalny dürfen odmieniamy w liczbie mnogiej regularnie.

Do tematu czasownika dürf– dodajemy końcówkę –en w pierwszej osobie (wir) oraz trzeciej osobie (sie, Sie).

Natomiast w drugiej osobie liczby mnogiej (ihr) dodajemy końcówkę -t.

ODMIANA CZASOWNIKA dürfen W LICZBIE MNOGIEJ.

PRZYKŁADOWE ZDANIA:

Wir dürfen hier parken. – Wolno nam tutaj zaparkować.

Ihr dürft Handys benutzen. – Możecie używać telefonów komórkowych.

Sie dürfen nicht ins Ausland fahren. – Oni mogą pojechać za granicę.

Dürfen Sie Auto fahren? – Czy może Pani jeździć samochodem.

Ćwiczenia z czasownikiem dürfen – Odmiana w liczbie mnogiej.

Pamiętaj, że na pytanie z osobą IHR odpowiesz, podobnie jak w języku polskim, używając pierwszej osoby liczby mnogiej, czyli WIR.

Na pytanie z zaimkiem WIR odpowiedz używając formy IHR dürft.

Natomiast na pytanie zawierające zaimek osobowy SIE możesz odpowiedzieć używając trzeciej osoby liczby mnogiej, czyli SIE (oni, one). Drugą możliwością jest forma Ich darf, jeżeli pytanie było skierowane do pana lub pani.

Forma sie oznacza oni / one, natomiast zapisywany wielką literą zaimek Sie oznacza pan / pani.

Czasownik modalny dürfen – PYTANIA I ODPOWIEDZI

PRZYKŁADY PYTAŃ I ODPOWIEDZI:

Dürfen wir hier parken? – Czy możemy tutaj zaparkować?

Ja, ihr dürft hier parken. – Tak, tutaj wolno wam zaparkować

Dürft ihr in den Zoo gehen? – Czy możecie iść do zoo?

Ja, wir dürfen in den Zoo gehen. – Tak, możemy iść do zoo.

Dürfen sie ins Ausland fahren? – Czy oni (one) mogą wyjechać za granicę?

Ja, sie dürfen ins Ausland fahren. – Tak, wolno im wyjechać za granicę.

Dürfen Sie Auto fahren? – Czy może pani (pan) jeździć samochodem?

Ja, ich darf Auto fahren. – Tak, wolno mi jeździć samochodem.

ZADANIE 6. Odpowiedz na kilka pytań twierdząco.

Poniżej znajdziesz kilka pytań, na które odpowiedz twierdząco. Przeczytaj je wszystkie, a następnie wysłuchaj nagrania i sprawdź, czy Twoje odpowiedzi były prawidłowe.

W nagraniu najpierw usłyszysz pytanie, następnie będziesz mieć możliwość odpowiedzi na to pytanie. Na koniec usłyszysz moją odpowiedź.

  1. Dürft ihr hier picknicken? – Czy możecie tutaj urządzać piknik?
  2. Dürfen sie im Park Rad fahren? – Czy oni mogą jeździć na rowerze w parku?
  3. Dürfen Sie Auto fahren? – Czy może pani jeździć samochodem?
  4. Dürft ihr in die Stadt fahren? – Czy możecie pojechać do miasta?
  5. Dürfen wir hier rauchen? – Czy możemy tutaj palić papierosy?
  6. Dürfen wir telefonieren? – Czy możemy zadzwonić?
  7. Dürft ihr hier grillen? – Czy możecie tutaj grillować?
  8. Dürfen sie Handys benutzen? – Czy oni mogą używać telefonów komórkowych?
  9. Dürfen Sie ins Ausland fahren? – Czy może pani wyjechać za granicę?
  10. Dürft ihr spazieren gehen? – Czy możecie wyjść na spacer?
Czasownik modalny “dürfen” – Zadanie 6 – czasnaniemiecki.pl

GRATULACJE! Znasz kolejny czasownik modalny. Potrafisz odmienić czasownik modalny dürfen w liczbie pojedynczej oraz mnogiej.

Wiesz również, jak tworzyć pytania z dürfen i odpowiadać na nie po niemiecku.

Już wkrótce poznasz czasownik modalny müssen. Jak zawsze znajdziesz również na stronie www.czasnaniemiecki.pl kilka ćwiczeń.

W ten sposób możesz utrwalić nie tylko odmianę nowego czasownika, lecz również poznajesz nowe zwroty po niemiecku.

ZAPRASZAM DO CZYTANIA, SŁUCHANIA I MÓWIENIA PO NIEMIECKU z czasnaniemiecki.pl

Pozdrawiam i życzę miłego dnia.

Dorota

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*